Het verhaal van een juridisch begeleider: “Dit werk raakt me”

Lake Tanganyika, Tanzania - December 28, 2009: A crowded boat is transporting refugees on Lake Tanganyika from the DR Congo into Tanzania.

“Dit werk raakt me”

Ongeveer tien jaar werkt Imelda bij VluchtelingenWerk, groten­deels op vrijwillige basis. “Ik ben begonnen als maatschappelijk begeleider. Sinds november 2017 ben ik juridisch begeleider bij gezins­hereniging in drie gemeenten, waaronder de Krimpenerwaard.”

Ingrijpend
“Ik doe dit vrijwillig omdat het me verrijkt. Ik voel me bevoorrecht om in deze ingrijpende fase van het leven van vluchtelingen deze rol te mogen en kunnen spelen. Niemand vlucht zomaar… De statushouders die ik begeleid zitten in een kwetsbare fase. Ze leven in onzekerheid, vaak gescheiden van hun gezin dat nog in land van herkomst of in een vluchtelingenkamp verblijft. Soms is het zelfs ongewis waar ze zijn en of ze nog leven…

Ieder verhaal is uniek. Voor mijn werk is vertrouwen essentieel. Ik begeleid de mensen zo zorgvuldig mogelijk en houd ruggespraak met de juridische helpdesk van VluchtelingenWerk. Je kunt niet altijd concreet iets betekenen. Goede informatie geeft inzicht in onze wet- en regel­geving en daarmee enigszins rust. We leggen uit hoe de asiel- en de gezinsherenigingsprocedure verlopen en hoe zij hun asielrelaas kunnen onderbouwen.”

Emotioneel proces
Zodra een asielzoeker een verblijfsvergunning krijgt, is hij erkend als vluchteling en kan hij gezinshereniging aanvragen. “We informeren welke gezinsleden voor gezinshereniging in aanmerking komen en hoe hun identiteit en de familie­relatie kunnen worden aangetoond. Als je bedenkt dat het gezin vaak de reden vormt voor het vluchten, snap je dat dit een heel emotioneel ­proces is. Gelukkig mogen tegenwoordig ook de kinderen boven de 18 overkomen. In het verleden lag daar een zwaardere bewijslast, wat voor veel ongeloof en spanning zorgde.”

Documenten 
Het is niet eenvoudig om de juiste documenten te overleggen. “Men vlucht soms onvoorbereid. Documenten raken kwijt onderweg, zelfs als je deze op je lichaam bewaart. Achteraf papieren laten opsturen uit een afgelegen gebied waar internet ontbreekt, of wanneer deze uit een belegerde of weggevaagde stad zouden moeten komen, geeft enorme stress. Het is veelal niet mogelijk om documenten op te vragen bij de autoriteiten waarvoor men gevlucht is.”

Spannende tijd
“Als documenten niet beschikbaar komen, stel ik samen met de vluchteling een verklaring op. De IND (Immigratie- en NaturalisatieDienst) kan dan besluiten dat gezins­relaties worden aangetoond via DNA onderzoek of een interview op een Nederlandse ambassade in een aangewezen buurland. Soms moeten gezinsleden de grens nog over. Dit kan gevaarlijk zijn. De opluchting is enorm als het lukt…
Wanneer de gezinsherenigingsaanvraag akkoord is, verstrekt de Nederlandse ambassade het visum om naar Nederland te reizen. Daarna regelt het gezin grotendeels zelf de uitreisvisa en tickets. Het raakt me elke keer weer diep om iemand te zien opbloeien zodra gezinsleden zijn aangekomen. Samen sterker!”

Machteloos
“Deze positieve ervaring vormt in dit werk een belangrijk tegenwicht voor de gevoelens van ongelijkheid en machteloosheid, die spelen bij de langdurige gerechtelijke ­procedures waar andere ­families voor staan.”

Delen via: